De Rosnay, Tatiana 2016

Diepe kijk in Daphne du Mauriers woelige levensloop

Bestseller auteur Tatiana de Rosnay had altijd al een groot zwak voor schrijfster Daphne du Maurier (1907-1989). Ze besloot in haar woelige levensloop onder te duiken en een boek aan deze fascinerende schrijfster te wijden: ‘Manderley voor altijd’. Uitgave Ambo|Anthos. Vertaling uit het Frans: Noor Koch. Daphne du Maurier groeide met haar twee zussen op in een artistiek kapitaalkrachtig milieu. Haar vader Gerald was een beroemd acteur, haar moeder Muriel had haar toneelcarrière opgegeven voor hem. Daphne had een hechte band met haar vader, ze aanbaden elkaar, al vond hij het spijtig dat ze geen jongetje was. Was ze mede daardoor liever als man door het leven gegaan? ‘Ze is een jongen in het lichaam van een meisje’. Haar alter ego Éric Avon raakt later meer op de achtergrond als de achttienjarige Daphne een lesbische relatie met docente Fernande krijgt. Daphnes grootvader Kicky, kunstschilder en schrijver, voelde zich meer Frans dan Engels en keerde het grauwe Londen de rug toe en vertrok naar Parijs. De stad die zijn leven kleur gaf. ‘Net als hij, […] zo neemt Daphne zich voor, zal ze naar Parijs gaan […] Ze zal de eerste Du Maurier zijn die het voetspoor van haar grootvader volgt.’ Op jonge leeftijd heeft ze een hang naar literatuur en wil ze ‘de werkelijkheid dromen’. Als haar dat zou lukken, ‘zou ze kunnen ontsnappen aan de sleur van alledag, zou ze haar eigen wereld kunnen verzinnen en echt Éric Avon kunnen worden.’ In Cannon Hall, het levensgrote huis, waar ze met haar familie woont, zijn party’s aan de orde van de dag. Daphne is wars van deze feestelijke bijeenkomsten waar ze acte de présence moet geven. Ze vindt het een beproeving om te moeten converseren met mensen die haar niets zeggen. Wat ze wil is zich terugtrekken in de wereld van woorden, alleen woorden. ‘Haar ambitie is schrijfster te worden, maar haar grootste streven is onafhankelijk te zijn, haar eigen brood te verdienen, en niet meer, zoals haar zussen, afhankelijk te zijn van het zakgeld dat ze van hun ouders krijgen.’ En daar slaagt ze in en hoe. Wie heeft ‘Rebecca’, de in 1938 uitgegeven wereldwijde bestseller, met de beroemde openingszin: ‘Vannacht droomde ik dat ik weer naar Manderley ging’, niet verslonden? Daphne was eenendertig toen het boek verscheen. Wat ze er voor en erna publiceerde bleef altijd in de schaduw van ‘Rebecca’ staan. Hoewel ‘Jamaica Inn’ en ‘The birds’ succesvol verfilmd werden door Alfred Hitchcock. De Rosnay beschrijft het ontstaan van De Mauriers omvangrijke werk en koppelt het vakkundig aan haar levensgeschiedenis. Ze trouwt op haar vijfentwintigste met de tien jaar oudere Tommy Browning, een hoge officier, en ze krijgen drie kinderen. Hun huwelijk kent heel wat ups en downs en ze heeft ondertussen meerdere relaties. Toen ze in Cornwall het landhuis Menabilly ontdekte kon ze haar geluk niet op. Het stal ogenblikkelijk haar hart evenals het ruige landschap en de grillige zee. Ze kon het huis voor vijfentwintig jaar huren en het stond model voor Manderley in ‘Rebecca’ en voor meerdere romans vormde het een wonderschoon decor. Schrijven is voor Daphne de hoofdzaak, dáár ligt haar prioriteit. Na Menabilly gaat ze in een landhuis in Kilmarth aan de kust van Cornwall wonen. Ze maakte er lange wandelingen en droeg bij voorkeur een broek met een oude trui en laarzen. Op het einde van haar leven is ze uitgeblust en overvalt haar vaak een gevoel van somberte, waar ze eerder ook last van had maar dat nu verergerde: ‘Het is alsof er een zwarte sluier over haar heen valt.’ Haar wandelingen worden steeds korter: ‘Ze wil dat het doek valt. Ze wil heengaan. […] Een auteur die niet schrijft, leeft niet, is een levende dode.’ De Rosnay’s portret van deze onafhankelijke, non conformistische, eigenzinnige en naar vrijheid hunkerende vrouw is imponerend.  Dankzij haar vaardige en gedegen gedocumenteerde biografie krijgt de lezer zowel een diepe kijk in Du Mauriers boeiende schrijverschap als in haar leven. Een serie foto’s geeft er nog een extra dimensie aan en nodigt uit tot het (her) lezen van Du Mauriers gepassioneerde en sterk tot de verbeelding sprekende romans.

Ellen de Jong  2016