Walsmit Sachs, Anita 2014

Anita Walsmit Sachs exposeert in Slot Zeist: ‘Kijken met pen en penseel’

Naar aanleiding van het persbericht over de expositie van Anita Walsmit Sachs dat verleden week in deze krant stond had ik een gesprek met haar. De natuur is voor Anita haar inspiratiebron: voor haar schilderijen in olieverf, aquarellen en tekeningen in pen en inkt. “Mijn familie was erg dol op tuinieren en dat droeg zeker bij tot mijn interesse voor de natuur. En zelf was ik altijd erg geïnteresseerd in schelpen, in mijn olieverfwerk zie je ze ook vaak afgebeeld”, vertelt Anita. Wil ze haar botanische kunst waaronder oude bloembollenrassen en tropische planten zo natuurgetrouw mogelijk weergeven? “Dat is zeker mijn bedoeling, want het is een navolging van botanische kunst. Je hebt het wetenschappelijk werk dat heel nauwgezet is en botanisch illustreren is geen impressie maar een uitleg van een plant. Dus is het de bedoeling dat je echt zo nauwkeurig mogelijk werkt zodat een bioloog of een tuinder de eigenschappen van de plant van de tekening af kan lezen. Met botanische kunst houd je daar dus rekening mee, alleen geef je niet de volledige informatie.” Hoe gaat Anita te werk? “Ik werk voornamelijk naar de natuur, ik vind hier in mijn tuin heel wat van mijn gading en mijn man is een heel goede tuinman! En ook in de Leidse hortus zie ik veel, vooral als ik iets speciaals op het oog heb dat ik dan via kwekers probeer te krijgen. Ik maak schetsen van de plant die ik natuurlijk eerst heel goed bekijk, en dan maak ik een uitgewerkte tekening met licht/donker. Bij een botanische tekening is het de traditie dat het licht van linksboven komt. Je hebt eigenlijk een soort driekwart belichting. Vervolgens breng ik de tekening, die zeer nauwkeurig moet zijn, over op aquarelpapier en ga aquarelleren maar meestal is de plant tegen die tijd wel vergaan. Dan neem ik een plant van dezelfde soort om de kleuren scherp te zien en die zo natuurgetrouw mogelijk weer te geven.” Anita kiest ervoor de plant los van zijn omgeving uit te beelden: “dat is ook weer een gevolg van de traditie, bij een botanische tekening is de plant altijd losgemaakt uit zijn omgeving. Om een achtergrondruis uit te sluiten, zodat de plant de volle aandacht krijgt. Je merkt ook dat mensen beter kijken als ze niet afgeleid zijn door allerlei dingen er om heen.” Heeft Anita voorkeur voor een bepaalde plant of bloem? “Ik ben erg dol op tulpen. Dat vind ik leuke, Hollandse bloemen, al zijn ze dat niet van origine. Wij Nederlanders hebben daar toch veel mee gemanipuleerd, gekweekt en gedaan! Heerlijk, stoer en stevig zijn ze en dat spreekt me aan. En de kleuren zijn ook prachtig.” Op mijn vraag of bij een botanische aquarel behalve de compositie ook de esthetische waarde belangrijk is, antwoordt Anita: “Een zuiver wetenschappelijke tekening is bedoeld voor onderzoek en documentatie terwijl botanische kunst ook een belangrijke decoratieve functie heeft. Mooi om aan de muur te hangen, het is in feite een tijdloos onderwerp. Niet aan mode onderhevig.” Op de opening van Anita’s expositie afgelopen zondag was het een drukte van belang. Het publiek, waaronder ik, bewoog zich vrolijk en aandachtig kijkend van her naar der. Anita: “Wat ik merk is dat mensen als ze een plant geïsoleerd zien, ze via de tekening meer interesse krijgen in de echte natuur. Dat is een van mijn beweegredenen.” Na deze woorden zeg ik tegen Anita dat ik me, terwijl ik me aan de diversiteit van haar kleurige werk vergaap en de precisie waarmee ze het vormgaf bewonder, even aan mijn eigen tuin moest denken. Dat ik er vaak doorheen loop zonder echt te kijken en me voorneem dat nu wel te doen, terugdenkend aan Anita’s bloemen- en plantenrijk.

Ellen de Jong
t/m 15 juni 2014
Zinzendorflaan 1
www.slotzeist.com