Gerdes, Doorlie - in 2010

Portret van beeldend kunstenaar Doorlie Gerdes:
‘Ik word altijd geïnspireerd’


Doorlie Gerdes studeerde af aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag, afdeling beeldhouwen. Ze werkte een jaar in New York, keerde terug naar Nederland waar ze dertig jaar lang beelden maakte (brons en beton). Ze kreeg exposities en voerde opdrachten uit in binnen- en buitenland. Daarnaast werkte ze als docent aan de Vrije Hogeschool Driebergen, Academie De Wervel in Zeist en aan het managercentrum De Baak in Noordwijk. In 1991 begon Doorlie met het maken van tekeningen in kleurpotlood. Ik zoek haar op in Driebergen waar ze in een verbouwde paardenstal woont. Een idyllische plek waar het goed wonen èn werken is. Doorlie kijkt uit op een polderlandschap dat zelfs nu het regent nog magnifiek is. Op de ezel staan twee kleurtekeningen die direct mijn aandacht trekken. Doorlie geeft daar later uitleg over. Maar eerst vraag ik haar waarom ze in eerste instantie voor beeldhouwen koos. Doorlie: ‘Ik was iemand die helemaal niet zo goed wist wat ik in het leven kwam doen en ik deed er een tijd over om er achter te komen wat mijn bestemming was. Na veel zoeken kwam ik uit bij beeldhouwen. Later kwam daar het onderwijs bij. Wat ik voor soort beelden maakte? Ik heb figuratief werk gemaakt maar ook werk vanuit bepaalde thema’s, zoals levensloop en metamorfose. Wat dat laatste thema betreft: daar gaat het om een verloop van vormveranderingen in een proces.’
Op een gegeven moment was Doorlie burn-out, het werken op al die verschillende fronten brak haar op. ‘Toen ben ik naar iets gaan zoeken want ik wilde nog wel produceren. Ik koos voor het maken van tekeningen in kleurpotlood.’ In Doorlies CV vermeldt ze dat ze het potlood niet alleen gebruikt om een lijnspel te creëren, maar ze vult er ook het vlak mee. ‘Ik begon met tekenen in vakanties. Ik nam allerlei potloodjes mee en vond het direct leuk ermee aan de slag te gaan en ik ben er nooit meer mee opgehouden. Ik verkies kleurpotlood boven verf, juist om het langzame ontstaansproces. Dat was ik gewend met mijn beelden, die ik in klei langzaam opbouwde. Mijn kleurtekeningen - die ik in lagen teken waardoor je een dichte kleur krijgt - bouw ik ook langzaam op, ik ben niet iemand van snelle improvisatie. Ik ben iemand die heel constructief tewerk gaat.’ Doorlie verzamelt foto’s van alle mogelijke dingen. Ik heb graffiti, een van mijn thema’s, gefotografeerd en ik heb foto’s van doorsnedes van stenen uit verschillende boeken gehaald die hele mooie structuren laten zien. Als je die dingen eenmaal ziet kan je daarop voort borduren. Mijn inspiratie haal ik uit verschillende bronnen, uit mijn levensovertuiging en uit mijn materiaal. Ik ben antroposofe, al heel lang is de antroposofie mijn levensvulling. Over inspiratie gesproken: Ik word altijd geïnspireerd, ook door mensen. Ik ben afgestemd op beeld, meer dan op geluid. Ik zie altijd van alles en dat probeer ik, als het bruikbaar is, te verwerken.’

Mysteriën

We gaan het nu hebben over de twee kleurtekeningen die op de ezel staan. Beide zijn te bestempelen als abstract met figuratieve elementen. De ene tekening laat een Coyote zien, die opkijkt naar een gedaante gehuld in een, zoals Doorlie later vertelt, vilten mantel. Doorlie gaf hen gestalte in een abstract landschap vol kleur, met hier en daar wat graffiti accenten. ‘Coyote is de Amerikaanse naam voor een wolvensoort. De kunstenaar Joseph Beuys heeft een actie gedaan met de Coyote. Hij is een moderne Sjamaan die zich een week in een galerie in New York liet opsluiten met een Coyote. Hij wilde de Amerikanen laten zien dat zo’n dier een ziel heeft. Hij gaf aan het project de titel: ‘I love America and America loves me’, mee.’
Ik ben onder de indruk van Doorlies fascinerende tekening. ‘De gedaante in de mantel is Joseph Beuys, hij is in de Tweede Wereldoorlog neergeschoten in de Karpaten en is gered door Sjamanen. Die hebben hem in vilt gewikkeld en met vet ingesmeerd en sedertdien heeft hij als kunstenaar met die materialen gewerkt. Doorlie noemde dit werk ‘Coyote 2’, in totaal maakte ze er drie, vanwege haar liefde voor deze kunstenaar. De andere tekening heeft als thema de metro in Londen, abstract weergegeven. In het midden van de tekening is een engel zichtbaar, deze is innig verweven met haar omgeving; in warme kleuren maakte Doorlie er een knappe constructie van. ‘Ik combineer dikwijls het profane met het heilige omdat ik het eens ben met de zegswijze van Joseph Beuys: ‘Die mysteriën finden am Hauptbahnhof platz’.
Tussen de gewone mensen, dat is ook mijn standpunt.’


Ellen de Jong

Op Doorlie Gerdes’ naam staan ook twee boeken: ‘De beelden’ en ‘Weerwoord’, gedichten en tekeningen. Uitgave Christofoor.
www. doorliegerdes.exto.nl
Doorlie Gerdes exposeert nog in Utrecht met tekeningen en Anita-M en Maya Wuhrmann met schilderijen en porcelein in Revalidatiecentrum ‘De Hoogstraat’, Rembrandtkade 10 in Utrecht. Open: elke dag van 9.00 – 16.30 uur.