Löw, Victor Glazen speelgoed

Glazen speelgoed in Nieuwe de la Mar Theater in Amsterdam

Ik speel eigenlijk de schrijver. In 'Glazen speelgoed' voedt een moeder haar kinderen in een strak keurslijf op. Ze is in de steek gelaten door haar echtgenoot. Als haar zoon zijn eerste baan heeft is haar hele bestaan erop gericht haar ernstig kreupele dochter aan de man te brengen. Uiteindelijk met een fatale afloop. Het stuk speelde in 1945 op Broadway en maakte de schrijver Tennessee Williams wereldberoemd. Spelers: Anne-Wil Blankers, Astrid van Eck, Marcel Hensema en Victor Löw. Regie, Mark Rietman, vertaling Johan Boonen. Van 6 tot en met 11 april in Nieuwe de la Mar Theater, Marnixstraat, Amsterdam. Voor de voorstelling een diner in Restaurant Suisse, Overtoom 5-7. Reserveren, tel. 020-6181952. www.toneel.nl Victor Löw, die de rol van de zoon Tom speelt, zegt: "een moeder zit in de jaren '30 zonder man. Ze heeft twee uiterst gevoelige kinderen die ze moet groot brengen en de wereld in krijgen. Een ervan is een meisje dat kreupel is en die in haar eigen verbeeldingswereld leeft. Een wereld van glazen beestjes en het draaien van de oude grammafoonplaat van haar weggelopen vader. De jongen heeft de aard van een schrijver en dichter. Maar hij moet in een schoenfabriek werken om geld te verdienen. Ik vertel het verhaal over mijn persoon, ik ben eenenveertig en kom een vrouw tegen waardoor ik al spelend, weer twintig word." Löw lacht schaterend, vervolgt: "het bijzondere van mijn rol is tegelijkertijd het bijzondere van Tennessee Williams. Ik speel eigenlijk de schrijver. Een mooie uitspraak van hem is: "wij zitten allemaal gevangen in ons eigen lichaam wat we de jungle van het leven noemen en ik schrijf over en voor mensen die noch lichamelijk noch geestelijk in staat zijn zich een weg door die jungle te banen. Mensen die geen masker, geen ellebogen en geen haar op de tanden hebben, die alleen maar met een bepaalde gevoeligheid zijn wie ze zijn en niet in staat een plek in de samenleving te veroveren. Op een zachte manier wordt er een vraagteken gezet achter het fenomeen 'American dream'. Dat iedereen per definitie in staat is, bij wijze van spreken, multimiljonair te worden of een sterk en gelukkig leven te leiden. Dat is natuurlijk niet waar want er is ook nog zoiets als lot en aard en karakter. Er zijn oneindig veel mensen voor wie het niet is weggelegd een groot, succesvol leven te hebben. Ik vind het ontroerend om het voor hen op te nemen. En dat zit niet alleen in mijn rol, maar in alle rollen. Ze hebben geen wapens. Die vader is weggelopen en daar wordt vaak over gesproken, maar niemand haat die man. Er is geen woede, ze zijn alleen maar in de steek gelaten en zijn bang en verbijsterd en proberen er wat van te maken, maar hebben de middelen niet. En dat is heel poëtisch en zacht. Het stuk heet 'Glass menagerie', en dat betekent 'Glazen huishouden', in Nederland is het vertaald in 'Glazen speelgoed', in betrekking tot het meisje, en dat is ook goed hoor, maar de letterlijke vertaling heeft alles van doen met broosheid. Je kunt er doorheen kijken, er is geen bescherming, als je er een kiezelsteentje tegenaan gooit zit er al een barst in. Dat gevoel." Er wordt vaak over actualiteit gezeurd. "Actualiteit gaat over het overbrengen van een gevoel dat je herkent of niet. Het heeft niets te maken met een tijd waarin iets geschreven is. Wezenlijk is of regisseur en de acteur een gevoel bij zichzelf kunnen vinden in het stuk, dat ze over kunnen brengen. En dat lukt ons, ik voel het elke avond." Victor praat heftig en snel, hij is een gedreven acteur die één is met zijn rol. Het thema van Tennessee Williams is je op het lijf geschreven. "Ik vind het teleurstellend dat je altijd op je hoede moet zijn. Wat zou het mooi zijn als iedereen aardig is voor elkaar en we elkaar niet hoeven te bestelen of elkaars plek in te nemen in de samenleving, waarom zouden we niet meer relativeren en wat gemoedelijker in het leven staan als je weet dat het eindig is? Maar zo is het niet, je moet je wapenen tegen agressiviteit die bij de mens hoort. Ik vind het best een levens teleurstelling dat het zo is. Ik heb zelf wel haar op m'n tanden gekregen en wapens gemaakt om mijn plek te pakken en te behouden. Maar de acteurskant, de zachte kant in me, vindt dat soms jammer, ja." Ellen de Jong